fairplanet
 

 
 
 
 
  • Greek
  • English (United Kingdom)
  • French (Fr)
 

Akinwande Oluwole “Wole” SOYINKA | Εκτύπωση |
Δευτέρα, 19 Μάιος 2008 00:00
Ο «Wole» SOYINKA σπούδασε αγγλική φιλολογία στο Πανεπιστήμιο του Ibadan (Νιγηρία), και στη συνέχεια στο Πανεπιστήμιο του Leeds (Μεγάλη Βρετανία) από όπου απεφοίτησε το 1957, και όπου έκανε το διδακτορικό του το 1973. Διετέλεσε δραματουργός και σκηνοθέτης στο Royal Court Theater στο Λονδίνο (1958-1959). και εκείνη την περίοδο άρχισε να γράφει τα πρώτα του θεατρικά κείμενα: «The swamp dwellers» («Οι βαλτωμένοι κάτοικοι») και «The lion and the jewel» («Το λιοντάρι και το κόσμημα»). Το 1960 επέστρεψε στη Νιγηρία, λίγο μετά την ανεξαρτησία της χώρας, με στόχο να σπουδάσει την τέχνη του Αφρικανικού δράματος. Το 1960 δημιούργησε τη θεατρική ομάδα «The 1960 Masks» και το 1964 το «Θίασο Orisun». και ανεβάζει μια σειρά από έργα του. Ανάμεσά τους το «Α dance of the forests», το οποίο ενόχλησε τις αρχές με την κριτική του ματιά πάνω σε θέματα διαφθοράς. Τα επόμενα επτά χρόνια, ο Σογίνκα προώθησε τις ιδέες του για μια καινούρια Νιγηρία γράφοντας από σάτιρες όπως «The trials of brother Jero» μέχρι πολιτικές τραγωδίες όπως «The road», «The strong breed» και «Kongi's harvest». Ταυτόχρονα, δίδαξε φιλολογία και θέατρο σε διάφορα πανεπιστήμια, ασχολήθηκε με το ραδιόφωνο και την τηλεόραση, δημοσίευσε το πρώτο του μυθιστόρημα «The interpreters» και την πρώτη του ποιητική συλλογή «Idanre and other poems».
Το 1965 ο Soyinka συνελήφθηκε από την αστυνομία, με την αυθαίρετη κατηγορία ότι ανάγκασε με απειλή όπλου, εκφωνητή ραδιοφωνικού σταθμού να καταγγείλει τη νοθεία των εκλογικών αποτελεσμάτων. Η οργάνωση «PEN writers» ξεκίνησε τότε μια εκστρατεία διαμαρτυρίας με επικεφαλής τον William Styron ως και τον Norman Mailer. Ο Soyinka ελευθερώθηκε μετά τρεις μήνες λόγω απουσίας στοιχείων.
Ακούραστος δάσκαλος ακούραστος πολέμιος της δικτατορίας, ατρόμητος μαχητής τη ελευθερίας συνέχισε τον αγώνα του κατά του στρατιωτικού καθεστώτος, ενώ ταυτόχρονα δίδασκε δράμα και φιλολογία στα Πανεπιστήμια του Ibadan, του Lagos και του Ife όπου δίδαξε από το 1975 με τον τίτλο του Καθηγητή Συγκριτικής Φιλολογίας.
Κατά τη διάρκεια του εμφύλιου πόλεμου στη Νιγηρία, ο Soyinka, ιδιαιτέρα οργισμένος με τη βάναυση πολιτική της κυβέρνησης απέναντι στην εθνότητα των Igbo, η οποία μαχόταν για την ανεξαρτησία της Μπιάφρα, επισκέφθηκε την περιοχή αυτή, προκειμένου να δημιουργηθεί ειρηνευτική επιτροπή αποτελούμενη από κορυφαίους διανοουμένους και των δύο πλευρών. Κατηγορήθηκε για «συμπάθεια» προς τους αυτονομιστές και λόγω της έντονης κριτικής και αντιπαράθεσης του στον πόλεμο, αυτή τη φορά ο Soyinka φυλακίστηκε σε απομόνωση χωρίς να δικαστεί για περισσότερο από δυο χρονιά.
Στη φυλακή, ο Soyinka ξεκίνησε να γράφει, με αυτοσχέδιο μελάνι, ένα ημερολόγιο το οποίο εκδόθηκε, το 1972, με τίτλο «The Man Died: Prison Notes of Wole Soyinka».
 
Κατά τη διάρκεια της απομόνωσής σας στη φυλακή γράψατε κάποια κεφάλαια του βιβλίου «Ο άνθρωπος πέθανε» πάνω σε χαρτιά τουαλέτας και πακέτα τσιγάρων που είχατε κρυφά προμηθευτεί. Μπορείτε να μου περιγράψετε τα συναισθήματά σας;
 
«Έκαναν μία συνειδητή προσπάθεια να καταστρέψουν το μυαλό μου. Πως αλλιώς μπορεί κανείς να χαρακτηρίσει το γεγονός ότι στέρησαν τα βιβλία, το χαρτί και οποιοδήποτε άλλο χρηστικό αντικείμενο έχει να κάνει με τη γραφή, από έναν άνθρωπο που ο κόσμος του είναι ακριβώς αυτά τα υλικά. Αρχισα να κάνω καθημερινές πνευματικές ασκήσεις για να διατηρήσω ζωντανή τη λειτουργία του εγκεφάλου μου».
Το 1986, λαμβάνει το Βραβείο Νόμπελ λογοτεχνίας και το Βραβείο Enrico Mattei.
Το 1993, ο Στρατηγός Ibrahim Babangida και ο επικεφαλής της χούντας Στρατηγός Sani Abacha αρνούνται να παραδώσουν την χώρα σε δημοκρατικές διαδικασίες. Ο Σογίνκα με το τελευταίο του βιβλίο «η ανοικτή πληγή μιας ηπείρου» περιοδεύει στην Ευρώπη ζητώντας διεθνή ερείσματα κατά της δικτατορίας που έχει άριστες εμπορικές σχέσεις με τις πολυεθνικές. Το καθεστώς δεν αργεί να δείξει το ανάλγητο και σκληρό του πρόσωπο του με την εκτέλεση δια απαγχονισμού πάρα τις Διεθνείς αντιδράσεις του συγραφέα Κεν Σαρο- Ουια και 8 συντρόφων του που αντιδρούσαν κατά της εκμετάλλευσης και μόλυνσης στην περιοχή όπου δραστηριοποιείται η ΣΕΛ (Δέλτα του Νίγηρα). Ο Soyinka λόγω της έντονης κριτικής του κατά του καθεστώτος, κατηγορείται για προδοσία. Αντιμετωπίζοντας την έσχατη των ποινών, αναγκάζεται να εγκαταλείψει τη χώρα, το 1994.
«Οι κατηγορίες εναντίον μας έχουν σκοπό να αποθαρρύνουν τη διεθνή υποστήριξη στο κίνημα υπέρ της δημοκρατίας στη Νιγηρία» λέει ο Σογίνκα στο περιοδικό «Νιούζγουηκ».
 
Τι μπορείτε να μας πείτε για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ειδικότερα για την ελευθερία της έκφρασης στη Νιγηρία;
 
Η κατάσταση είναι απελπιστική. Η ελευθερία της έκφρασης και τα ανθρώπινα δικαιώματα βρίσκονται υπό διωγμό. Αυτό που έχουμε σήμερα είναι μία εξουσία που τρομοκρατεί τον πληθυσμό της χώρας. Οι δημοσιογράφοι, οι διανοούμενοι, οι καλλιτέχνες αποτελούν τους κυριότερους στόχους. Ειδικότερα οι δημοσιογράφοι διώκονται συστηματικά με συλλήψεις, φυλακίσεις χωρίς δίκη, βασανιστήρια. Όταν ένας δημοσιογράφος καταζητείται, οι αρχές για να τον εξαναγκάσουν να παραδοθεί, παίρνουν ως όμηρο κάποιο μέλος της οικογένειας του - τη μητέρα του ή το παιδί του. Παρόμοια μέσα χρησιμοποιούνται βέβαια για την τρομοκράτηση ολόκληρου του Νιγηριανού λαού αλλά αφορούν κυρίως τους δημοσιογράφους. Όπως γνωρίζετε, η Κριστίν Ανιάνγου καταδικάστηκε από στρατιωτικό δικαστήριο σε 15 χρόνια κάθειρξης απλώς γιατί δημοσίευσε την αλήθεια για το πραξικόπημα του Αμπάσα. Αυτό ήταν το μοναδικό της έγκλημα. Συνεπώς μπορείτε να φανταστείτε τι συμβαίνει στους υπόλοιπους πολίτες. Αναμφισβήτητα, η ελευθερία της έκφρασης πολιορκείται από το καθεστώς Αμπάσα.
 
Πιστεύετε ότι η διεθνής κοινότητα ασκεί αρκετές πιέσεις για τις παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων; 
 
Σίγουρα όχι. Η στάση απέναντι στη βαναυσότητα του καθεστώτος είναι τουλάχιστον χλιαρή ίσως και υποχωρητική. Βέβαια υπάρχουν περιστασιακά αντιδράσεις για τις φυλακίσεις δημοσιογράφων και υποστηρικτών των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Οργανώσεις όπως οι "Δημοσιογράφοι χωρίς σύνορα" και η "Διεθνής Αμνηστία" κάνουν ό,τι μπορούν. Οι κυβερνήσεις όμως δεν ακολουθούν το παράδειγμα τους.
 
Τον Ιούλιο του 94 καταξιωμένοι συγγραφείς όπως ο Ζακ Ντεριντά, η Τόνι Μόρισον, ο Ζοζέ Σαραμάνγκου, ο Σαλμάν Ρουσντί, ο Γουόλ Σογίνκα και άλλοι, δημιουργούν το Διεθνές κοινοβούλιο των Συγγραφέων, με σκοπό την καταγγελία καταπάτησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, τη στήριξη και την προστασία των συγγραφέων που διώκονται για τις ιδέες τους και το συγγραφικό τους έργο. Πρώτος πρόεδρος ο Σαλμάν Ρουσντί τον οποίο διαδέχθηκε ο Γουόλ Σογίνκα . Το Διεθνές κοινοβούλιο των συγγραφέων στήριξε, βοήθησε και βοηθά συγγραφείς και δημοσιογράφους σε δεκάδες χώρες του κόσμου, που διώκονται δολοφονούνται, φυλακίζονται και βασανίζονται μόνο επειδή δημοσιεύουν την αλήθεια. Τα γραπτά τους λογοκρίνονται και οι εφημερίδες στις οποίες εργάζονται υφίστανται αλλεπάλληλες διώξεις εξαιτίας της επιμονής τους να ασκούν κριτική στις κυβερνήσεις των χωρών τους.
Μετά το θάνατο του δικτάτορα Abacha, η νέα κυβέρνηση, υπό την ηγεσία του Στρατηγού Abdulsalem Abubakar, ελευθέρωσε πολλούς πολιτικούς κρατουμένους, υποσχέθηκε τη διεξαγωγή εκλογών, και προέτρεψε το Soyinka να επιστρέψει στην πατρίδα του.
Όμως ο Σογίνκα έχει ασυμβίβαστο χαρακτήρα και το αθεράπευτο αίσθημά του για πολιτική και κοινωνική δικαιοσύνη τον έσπρωξε σε νέες μάχες. «και πάλι, στους δρόμους του Λάγκος βρίσκεται, διαμαρτυρόμενος για την αντιδημοκρατική εξέλιξη της εκλεγμένης κυβέρνησης του Ολουσεγκούν Ομπασάνιο, του «δικτάτορα με πολιτικά». Ο Σογίνκα ήταν το περασμένο Σάββατο ανάμεσα στους διαδηλωτές που ζητούσαν νέο Σύνταγμα και δραστικές αλλαγές, αλλά δέχτηκαν επίθεση με δακρυγόνα και συνελήφθησαν από την αστυνομία.
«Θα συνεχίσω», δήλωσε ο νομπελίστας. «Το βραβείο Νόμπελ σημαίνει και ευθύνη». 
 
 
ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ 18/5/2004 και 17/8/2002
 
Πώς βλέπετε τη Νιγηρία σήμερα;
 
«Έχουμε μια δημοκρατικά εκλεγμένη κυβέρνηση. Θεωρώ όμως ότι είναι μια μεταβατική περίοδος, γιατί δεν υπήρξαν οι τέλειες δημοκρατικές συνθήκες σ' αυτήν την εκλογή. Η Νιγηρία, έχοντας απαλλαγή από τη χολέρα των μιλιταριστικών, εξτρεμιστικών τάσεων και έχοντας να αντιμετωπίσει την πολιτική της διάσπαση, βρίσκεται σε μια πολύ άστατη και κρίσιμη στιγμή. Βαδίζουμε αργά και επώδυνα».
Στις 29 Μαρτίου του 2004 στο Πανεπιστήμιο Emory της Ατλάντα, όπου ο νομπελίστας Νιγηριανός συγγραφέας κι εκεί ομότιμος καθηγητής Γουόλε Σογίνκα έδωσε την πέμπτη και τελευταία από τις διαλέξεις «Reith» (ένας εγκυρότατος θεσμός, που δημιουργήθηκε από το BBC , προς τιμήν του πρώτου γενικού διευθυντή του John Reith, ένας θεσμός δημόσιων διαλέξεων, τις οποίες μέσα στην πενηντάχρονη ιστορία του έδωσαν οι εγκυρότερες φυσιογνωμίες της εποχής μας -αρκεί να αναφέρουμε πως πρώτος ομιλητής ήταν ο φιλόσοφος Μπέρτραντ Ράσελ, με θέμα «Ατομο και εξουσία» και ακολούθησαν ο Αρνολντ Τόνμπι, ο Ρόμπερτ Οπενχάιμερ, ο Τζ. Κ. Γκάλμπρεϊθ, ο Εντουαρντ Σαΐντ κ.ά.
Ξέρουμε, βέβαια, ότι στο Μπρίστολ, στο Λιντς και στο Λονδίνο, όπου δόθηκαν οι πρώτες ομιλίες, το κοινό άκουσε εκστατικά το συγγραφέα να καταγγέλλει τον πόλεμο στο Ιράκ και να ζητεί την ειρήνη στην Παλαιστίνη. Ο Γουόλ Σογίνκα δεν φοβάται να μιλήσει με σκληρή γλώσσα, να διατρανώσει με στεντόρεια φωνή τις συχνά τολμηρές απόψεις του, να εκτοξεύσει τις «πύρινες ιερεμιάδες» του ενάντια στους καταχραστές της εξουσίας. Όμως στην Αμερική επρόκειτο να είναι πολύ οξύτερος. Θα χρησιμοποιούσε, είχε δηλώσει, την ευκαιρία, για να επιτεθεί τόσο στον Τζορτζ Μπούς όσο και στον Οσάμα Μπιν Λάντεν, χαρακτηρίζοντας και τους δύο ηγέτες «δίδυμο καρπό της ίδιας φανατικής σποράς που απειλεί να αφανίσει τον κόσμο στη μεσσιανική πυρά της».
Όχι πως στην Αγγλία δεν προκάλεσε αντιδράσεις ο οξύς λόγος του Σογίνκα. Η εφημερίδα «Daily Telegraph» έγραφε ότι οι διαλέξεις «δεν θα μπορούσαν να έρθουν σε πιο ευαίσθητη στιγμή για το ραδιοφωνικό οργανισμό, αφού ακριβώς αυτήν την περίοδο προσπαθεί να αποδείξει ότι δεν είναι «θεσμικά προκατειλημμένος» ενάντια στον πόλεμο στο Ιράκ ή τον Μπους προσωπικά».
Όμως, ο Γουόλε Σογίνκα δεν ξέρει τι σημαίνει φόβος. Και σε μια εποχή, καθώς γράφει η «Guardian», «που η διαφωνία παλεύει σκληρά για να γίνει ακουστή, δεν θα μπορούσε να υπάρξει καταλληλότερος εκπρόσωπός της από έναν συγγραφέα που έζησε όλη του τη ζωή αντιστεκόμενος στο φόβο. Φυλακίσεις, βασανιστήρια, εξορίες, ψυχολογικές ταπεινώσεις κι επαγγελματικές καταστροφές, ένας ολόκληρος κρατικός μηχανισμός εναντίον του δεν κατάφερε να τον πτοήσει».
Ο Soyinka έχει λάβει πολλά βραβεία για το έργο του καθώς και τιμητικές διακρίσεις: Βραβείο Νόμπελ λογοτεχνίας (1986), Βραβείο Enrico Mattei (1986), Βραβείο λογοτεχνίας Agip (1986), Βραβείο Leopold Sedar Senghor, Βραβείο John Whiting (1966-7), Μετάλλιο Benson της Royal Society for Literature, Βραβείο Grinzane Cavour, Διεθνές Βραβείο Λογοτεχνίας του Mondello (Ιταλία), Μετάλλιο των Τεχνών της Unesco, Πρόεδρος του Διεθνούς Κοινοβουλίου των Συγγραφέων με έδρα το Στρασβούργο (1997-2000), Επίτιμος Διδάκτορας Φιλολογικών Επιστήμων στα Πανεπιστήμια: Leeds και Manchester (Μεγάλη Βρετανία), Yale, Harvard, Emory, Morehouse College (ΗΠΑ), Toronto και Alberta (Καναδάς), Montpellier-Paul Valery III και Paris-Sorbonne (Γαλλία), Bayreuth (Γερμανία), Cape town (Νότια Αφρική) La Havana (2001) (Κούβα) και το Πανεπιστήμιο της Ουγγαρίας.
Πρέσβης Καλής Θελήσεως της UNESCO από το 1994. Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Βιβλιοθήκης της Αλεξάνδρειας. (2002) Ιδρυτικό μέλος της Παγκόσμιας Οργάνωσης των Ποιητών. Μέλος της Διεθνούς Επιτροπής της Θεατρικής Ολυμπιάδας.
Ο Σογίνκα θεωρείται από τους σημαντικότερους υπερασπιστές και υποστηρικτές της ελευθερίας έκφρασης και της Δημοκρατίας στην χώρα του. Mε λόγο την σοφία και με φωτιά την πένα, έγραφε. Και όταν έγραφε δεν φοβήθηκε γνωρίζοντας ότι η τέχνη πάντα διώκεται όταν ενοχλεί την εξουσία, πόσο μάλλον όταν εξουσία ασκούν μιλιταριστικά καθεστώτα ή Δημοκρατίες Αφρικανικού τύπου, που δεν εννοούν την ανάπτυξη των συντεταγμένων που προσδίδουν δυναμισμό και πλουραλισμό σε μια κοινωνία που δεν είχε πρόσβαση σ’ αυτό. Δεν φοβήθηκε όταν το δυτικό κατεστημένο εγκαθίδρυσε και στήριξε καθεστώτα με παντελή έλλειψη κανόνων μέχρι ασυδοσίας, εύκολο σε λαούς χωρίς θεσμικές αντιστάσεις και κουλτούρας διαφωτισμού, ενώ παράλληλα καταστρέψανε και τις παραδοσιακές δομές και αξίες τις ντόπιας κοινωνίας.
Mια Δημοκρατία που δεν ελέγχεται αποτελεσματικά από τον λαό και χωρίς ελεγκτικούς μηχανισμούς είναι ένα φαινόμενο που προσδίδει στην δημοκρατία μόνο το όνομα. Ο βαθμός της Δημοκρατίας εξαρτάται από τον δείκτη-σχέση εκλεγμένων / εκλογείς. Όταν υπάρχει αντιστροφή στην σχέση δηλαδή οι εκλεγμένοι να ελέγχουν τους εκλογείς, η Δημοκρατία μεταπίπτει σε Δημοκρατική ολιγαρχία. Μια τέτοια δημοκρατία αμέσως μετά την δικτατορία στην Νιγηρία, καυτηριάστηκε από τον Σογίνκα, γιατί δεν έχει ενσωματώσει το κράτος δικαίου που είναι η πρακτική έκφραση της θεωρίας των υποκειμενικών δικαιωμάτων.
Στην Αφρική τα κράτη που είναι πολυεθνοτικά είναι αναγκασμένα για να επιβιώσουν ειρηνικά να ενσωματώσουν αυτή την μορφή δημοκρατίας ώστε να αποδώσουν. H νιχιλιστική άποψη για την ζωή και κατ’ επέκταση η νοοτροπία που φαίνεται να επικρατεί στην σημερινή κατάσταση. Ο Σογινκα την πολέμησε με κάθε τρόπο όπως πολέμησε τον φανατισμό τον εθνικισμό και την αδιαφορία που υπονομεύουν τις κοινωνίες μας, γιατί επέλεξε να υπηρετήσει πιστά τις αξίες προόδου της ισότητας και του διαφωτισμού.
Ο Wole Soyinka έζησε την εξορία, το προσωπικό δραματικό του βίωμα μεταβλήθηκε σε δημιουργική εμπειρία.
Το συγγραφικό και διδακτικό έργο του είναι πλουσιότατο. Έχει διδάξει Θέατρο και Συγκριτική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο του Legon (Γκάνα), στα Πανεπιστήμια Sheffield και Cambridge (Μεγάλη Βρετανία) και στα Πανεπιστήμια Yale, Cornell, Harvard και Emory (ΗΠΑ). Υπηρέτησε επίσης ως καθηγητής Goldwin Smith Αφρικανικών Σπουδών και Τέχνης του Θεάτρου στο Πανεπιστήμιο του Cornell, από το 1988 έως το 1991.
Ο Edward Said στο βιβλίο του «αναστοχασμοί για την εξορία» γραφεί για τους εξορισμένους συγγραφείς: Πρόκειται για μια κατάσταση που όχι μονό προκύπτει από την θέση κάποιου ανάμεσα σε δυο κόσμους, αλλά παράλληλα έχει και μια φύση ανάλογα διπλή ή αντιθετική ή αντιφατική πίσω ή πέρα από την αίσθηση της απώλειας, της θλίψης, της απαισιοδοξίας, του ξεριζώματος, της έλλειψης της επαφής με την σταθερότητα και την ικανοποίηση του εδάφους, στον εξόριστο υπάρχει μια πολλαπλότητα του οράματος που γεννά την συνειδητοποίηση της ύπαρξης ταυτόχρονα διαφορετικών και μεταξύ τους αντιστιτικών διαστάσεων.
Η εμπειρία του εξόριστου αναμειγνύει τα πάθη με τις δυνατότητες και μπορεί να θεωρηθεί ακόμα και προνομιακή εφόσον τα πάθη αναχθούν σε δυνατότητες . Η πνευματική του συνάντηση και η επιρροή του Erich Auerbach στο Πανεπιστήμιο του Γέιλ άσκησε στον Wole Soyinka μεγάλη επιρροή στην συγκριτική φιλολογία διεθνώς. Ο Erich Auerbach που θεωρείται από τους μεγάλους εκπροσώπους συγκριτολογικής φιλολογικής παράδοσης σχολίαζε με πάθος την διαλογική διάσταση ανάμεσα στην ιστορία και την φιλολογία. Η ιστορία είναι η επιστήμη της πραγματικότητας που μας επηρεάζει αμεσότατα ενώ η αυτοέκφραση πραγματεύεται από την φιλολογία που ο γνωστικός κλάδος είναι ιστορικιστικής φύσης. Ο Φρανκο Μορέτι περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο φανταζόμαστε την συγκριτική φιλολογία που καθρεπτίζει τον τρόπο με τον οποίο βλέπουμε τον κόσμο μας. Διεκδικώντας μια αντίληψη για την λογοτεχνία ως πλανητικό σύστημα ο Μορέτι θυμίζει πως ο Γκέτε όσο και για τον Μαρξ και τον Ενγκελς η έννοια της παγκοσμιότητας δεν είναι υποκατάστατο της ευρωκεντρικής ηγεμονικής κυριαρχίας αλλά ένα πολυκεντρικό δυναμικό σύστημα σχέσεων. Με άλλα λόγια ο Auerbach συνθέτει τον ευρωπαϊκό λογοτεχνικό κανόνα στο έργο του «Μίμησις», ανοίγοντας του δρόμους της παγκοσμιότητας της λογοτεχνίας με αποτέλεσμα οι διανοούμενοι της δύσης να έχουν εξαιρετικά σημαντικό ρόλο στήριξης κάθε ενέργειας αλλά και πρωτοπορίας.
 
Εργογραφία
Θεατρικά
«The Swamp Dwellers» (1958), «The Lion and the Jewel» (1958), «The Trials of Brother Jero» (1960), «A Dance of the Forests» (1960), «The Strong Breed, Before the Blackout, Kongi's Harvest» (1965), «The Road», «The Bachaee of Euripides» (1973), «Madmen and Specialists», «Camwood on the Leaves», «Jero's Metamorphosis», «Death and the King's Horseman» (1975), «Opera Wonyosi» (1981), «Requiem for a Futurologist» (1983), «A Play of Giants» (1984), «A Scourge of Hyacinths» (ραδιοφωνικό έργο-1991), «From Zia, with Love» (1992), «The Beatification of the Area Boy: Α Lagosian Kaleidoscope» (1995), «King Baabu», «Die Still, Rev. Dr Godspeak» (ραδιοφωνικό έργο-1983).
Ποιήματα
«The man Died» (1972), «Α Shuttle in the Crypt» (1971), «Idanre and other poems» (1967), «Mandela's Earth and other poems» (1988), «Ogun Abibiman» (1976), «Samarkand and Other Markets I Have Known» (2002), «Abiku», «After the Deluge»
Πεζογραφία - Αυτοβιογραφία
«The Interpreters» (1965), Season of Anomy (1973), «The Search» (1989), Αυτοβιογραφία: «The Man Died : Prison Notes» (1972), «Ake: The Years of Childhood » (1981), «Isara: A Voyage around Essay » (1989), «Ibadan: The Penkelemes Years: a memoir 1946-65 » (1994), You Must Set Forth at Dawn (2007).
Δοκίμια
«The Burden of Memory, the Muse of Forgiveness» (1999), «The Open Sore of a Continent: a Personal Narrative of the Nigerian Crisis» (1996), «Neo-Tarzanism: The Poetics of Pseudo-Transition» (1975), «Art, Dialogue, and Outrage: Essays on Literature and Culture» (1988), «Myth, Literature and the African World» (1976), «From Drama and the African World View», «Telephone Conversation», «Language as Boundary» (1978), «The Critic and Society: Barthes, Leftocracy and Other Mythologies» (1981), «Cross Currents: ‘The New African’ after Cultural Encounters» (1982), «Shakespeare and the Living Dramatist» (1983), «The External Encounter: Ambivalence in African Arts and Literature» (1986), «Towards a True Theatre» (1962).
Κινηματογραφικά
«Culture in Transition» (1963), «Blues for the Prodigal» (1982), «Sex on the Beach». Επιλογή έργων Θεατρικά «The Bacchae» (1972) «Death and the King's Horsemen» (1975) Ποιήματα «The man Died» (1972) «Α Shuttle in the Crypt»
Μυθιστορήματα - Αυτοβιογραφία
«The Interpreters» (1972) Αυτοβιογραφία του: «Ake» (2000), «Isara» (2001), «Ibadan» (2001).
 

         
© 2017 Fair Planet hosted by external.gr, powered by design obsession